Warstiens, PKN (Hervormd)
|
||
| Najaarsexcursie 30 september 2000 | ||
| 1884 |
| Fa. Bakker & Timmenga bouwt een orgel als combinatiewerk. Het pijpwerk is verdeeld over twee windladen die door twee treden afzonderlijk zijn uit- en in te schakelen. Orgelfront ontworpen i.s.m. architect Kramer te Leeuwarden. |
| 1999 |
|
Restauratie door Bakker & Timmenga. In het najaar van 1999 werd het gerestaureerde orgel van Warstiens weer in gebruik genomen. In een tot de laatste plaats bezet kerkgebouw konden genodigden en belangstellenden de resultaten van de restauratie bewonderen. Het kerkje in Warstiens is om meerdere reden bijzonder. Het ligt in een klein dorpje in het open landschap. Het gebouw vormt met zijn mooie silhouet een markant punt voor de dagelijkse verkeersstroom op de Wâldwei, de weg tussen Leeuwarden en Drachten. In 1882 werd met de bouw begonnen. Architect was Hendrik Kramer, bekend bouwmeester te Leeuwarden. Hij ontwierp een kerk met toren in een stijl, die veel elementen van de neo-renaissance in zich draagt. In januari 1883 werd het orgel aanbesteed bij de orgelmakers Bakker & Timmenga te Leeuwarden. Kort na de oplevering van het kerkgebouw kwam het gereed in mei 1884. Bijzonder mag genoemd worden, dat het orgel onafgebroken bij dezelfde firma in onderhoud is gebleven, en nooit veranderd is. Tot aan de jongste restauratie was er nog geen elektrische windvoorziening aangebracht! Een restauratie was na ruim 100 jaar dienst echter onvermijdelijk geworden. De windlade was niet meer winddicht, de balg al evenmin. Klavier en pedaal hadden onder slijtage geleden, en de nog originele verf van 1884 bladderde van de orgelkas af. Over die verfbehandeling is in 1884 nog wel het één en ander te doen geweest. Binnen in de kas is met potlood een rijmpje te vinden, dat daarvan verhaalt: 'Baas Zeldenrust Is wel bewust Dat hij in deez Kerk Heeft gemaakt goed werk De kerk is eikenhout gekleurd Doch dit wierd voor 't Orgel afgekeurd Nu is 't gekleurd als Palisander En afgezet, met goud en Brons door elkander De beelden heeft Sietse Veenstra gemaakt Daar over was wel iemand wat geraakt Het orgel is gemaakt zo als 't hier sta Door de firma Bakker en Timmenga'. Het eikenhout op het meubilair is inmiddels jaren geleden overgeschilderd. Maar de palissanderimitatie op de orgelkas was nog aanwezig. In het kader van de orgelrestauratie heeft schilder Klaas de Graaf uit Burdaard (Birdaard) de gehele orgelkas opnieuw in deze palissanderimitatie geschilderd, en daarbij de bladgoudbehandeling vernieuwd. Wie zou er nu zo 'geraakt' kunnen zijn geweest door die beelden op die kas? Het front van het orgel heeft enkele bijzonder vernieuwende aspecten. Tegen de frontstijlen zijn dunne colonetten geplaatst. Op de torens worden bolvormige bekroningen aangetroffen. Daarbij springt nog het meest in het oog, dat er in het geheel geen 'krullen' zijn, anders gezegd: er is geen snijwerk bij de voeten en boveneinden van de frontpijpen. Het kan niet anders, of de hand van architect Kramer is hierin te herkennen. Want hoewel het front past in de fronttraditie van de orgelmakers Bakker & Timmenga, is de uitvoering in Warstiens afwijkend door de hierboven genoemde kenmerken. Kramer heeft dus de details bepaald, die in zijn kerkgebouw moesten passen. Bovendien ontwierp hij curieuze zijstukken, bestaande uit rondbogen op zuiltjes. Daaraan was nog te zien, dat daar oorspronkelijk gordijnen aanwezig waren, die half open gedrapeerd waren. Een 19e-eeuwse foto van het orgel, aanwezig in het archief van de firma Bakker & Timmenga, bevestigde dat. De kerkvoogdij heeft na het schilderen van de kas ook die gordijnen weer laten aanbrengen. Het geheel levert nu een unieke aanblik op, die nergens anders in de provincie voorkomt. Het eigenlijke muziekinstrument werd door de fa. Bakker & Timmenga zorgvuldig gerestaureerd, zonder ook maar één verandering of vernieuwing aan te brengen. Na 115 jaar werd alleen voor de windvoorziening een knieval aan de hedendaagse praktijk gedaan: een elektrische windmachine is de aloude 'poestertraper' komen vervangen. Jan Jongepier (1941-2011) |
| Dispositie |
| Manuaal, C - f''' | Pedaal, C - c' | ||||||
|
Prestant Viola di Gamba Holpijp Octaaf Viola Cornet Octaaf Quint Fluit Bourdon |
8' 8' 8' 4' 4' 3 st. 2' 3' 4' 16' |
Aangehangen | |||||
| Praeludium G-Dur Felix Mendelssohn Bartholdy (1809-1847) |
| Organist | : | Wim Verburg (1965-2010) |
| Duur | : | 3 minuten en 19 seconden |
| Bron | : | Eigen liveopname Stg. Organum Frisicum uit 2006 |
| Producent | : | Webmasters Stg. Organum Frisicum |